Ranking samorządów gminnych 2014-2018

piątek, 19 października 2018 r., 10:05
fot. internet/wikipedia.org

Który samorząd wypadł najlepiej, a który najsłabiej? Aby możliwe było porównanie kondycji samorządów, opracowaliśmy dane finansowe poszczególnych gmin w przeliczeniu na jednego mieszkańca. Ocenę pozostawiamy Czytelnikom.

Porównanie efektywności zarządzania samorządem jest niezwykle trudnym zadaniem. Z szeregu danych wybraliśmy te, które uważamy za najbardziej istotne. W szczególności najważniejszymi są dochody własne, wydatki na inwestycje (w tym drogi), koszty administracji i poziom zadłużenia.

Dla porównania przedstawiliśmy też dane o ilości podmiotów gospodarczych i zatrudnieniu.

Zachęcamy także do zapoznania się ze szczegółowymi danymi dla poszczególnych samorządów:

- gmina Chmielno
- gmina Kartuzy
- gmina Przodkowo
- gmina Somonino
- gmina Sierakowice
- gmina Stężyca
- gmina Sulęczyno
- gmina Żukowo
- powiat kartuski
- województwo pomorskie

Ze względu na to, ze nie ma jeszcze kompletnych danych za 2018 rok, a dane dostępne w samorządach dotyczą tylko realizacji budżetu na koniec drugiego lub trzeciego kwartału, pominęliśmy go całkowicie w zestawieniu. Włączyliśmy za to do "kadencji" dane z roku 2014. Dzięki temu możliwe stało się porównanie dwóch okresów - 2010-2013 i 2014-2017. Z tego względu informacje przez nas przedstawione mogą różnić się od informacji podawanych przez samorządy, dają jednak bardziej precyzyjny obraz zachodzących zmian.


Dochody gmin w ostatniej kadencji istotnie wzrosły. Głównym z powodów jest włączenie do budżetów gmin środków na realizację programu 500+. Ostatnie miejsce w rankingu zajmują gminy miejskie ze względu na różnicę w subwencjach dla miast i gmin wiejskich. Najmniejszą dynamikę dochodów odnotowały gminy Chmielno i Sierakowice, zaś największą gmina Stężyca.

Dochody ogółem na 1 mieszkańca2010-20132014-2017Zmiana
Stężyca15 27322 08945%
Sulęczyno15 04420 97139%
Sierakowice15 25819 70929%
Przodkowo13 49619 19642%
Chmielno14 81019 08229%
Somonino13 60417 97032%
Kartuzy11 99716 60438%
Żukowo11 70116 31439%



Dochody własne stanowią o sile gospodarczej lokalnej społeczności. W ich skład wchodzą między innymi podatki lokalne - od nieruchomości, środków transportu, a także udział w podatkach płaconych do Skarbu Państwa. Im większe dochody własne, tym większa swoboda działania samorządu. W minionych latach dochody własne najwolniej rosły w gminie Chmielno, a najszybciej w Stężycy.

Dochody własne na 1 mieszkańca2010-20132014-2017Zmiana
Żukowo5 9708 04435%
Stężyca5 4287 92246%
Przodkowo4 5926 20235%
Kartuzy4 3215 72633%
Chmielno4 3435 53427%
Sulęczyno4 1725 49532%
Sierakowice3 4924 79137%
Somonino3 2064 30534%



Środki unijne stanowią istotne wzmocnienie możliwości inwestycyjnych oraz umożliwiają realizację wielu projektów społecznych i edukacyjnych. Poniższe zestawienie obejmuje tylko rozliczone środki, które wpłynęły do gminnej kasy, nie zawiera kwot zawartych umów o dofinansowanie ani umów, które są w trakcie realizacji.

Wpływ środków unijnych na 1 mieszkańca2010-20132014-2017Zmiana
Przodkowo6111 298113%
Stężyca52897785%
Chmielno1 414958-32%
Somonino9039485%
Sulęczyno8839447%
Kartuzy1 025921-10%
Sierakowice1 097420-62%
Żukowo366247-33%



Wydatki ogółem są łączną kwotą jaką samorząd wydaje na realizację zadań własnych i zleconych. Obejmują między innymi wydatki na oświatę, pomoc społeczną, administrację, gospodarkę odpadami komunalnymi, inwestycje oraz rozliczenia programów rządowych. Największy wzrost wydatków zanotowano w gminie Stężyca, najwolniej wydatki rosły w Sierakowicach.

Wydatki na 1 mieszkańca2010-20132014-2017Zmiana
Stężyca15 94123 32146%
Sulęczyno15 99622 07938%
Przodkowo14 26819 75338%
Sierakowice16 21019 71822%
Chmielno15 28719 64328%
Somonino13 69917 52228%
Żukowo11 74816 45140%
Kartuzy12 57415 95027%



Kwota wydatków na inwestycje określa jaką część wydatków jest przeznaczanych na rozwój między innymi infrastruktury, remonty, czy zakup wyposażenia. Największy spadek wydatków na inwestycje w przeliczeniu na jednego mieszkańca nastąpił w gminie Sierakowice, która utraciła pozycję lidera na rzecz Stężycy. Najbardziej wydatki wzrosły jednak w gminie Żukowo.

Wydatki na inwestycje na 1 mieszkańca2010-20132014-2017Zmiana
Stężyca3 5324 61031%
Sulęczyno3 4064 37128%
Przodkowo2 9103 98137%
Żukowo2 0713 58073%
Chmielno4 0133 314-17%
Sierakowice4 5972 997-35%
Somonino2 1462 2414%
Kartuzy2 2781 700-25%



Niezwykle ważnym dla rozwoju regionu jest stan infrastruktury drogowej. Wymaga ona nieustannych inwestycji - na budowę, modernizację i remonty. Ilość środków przeznaczanych na drogi świadczy o wadze jaką samorząd przykłada do usprawnienia transportu i rozwoju gospodarczego. Od lat najwięcej na drogi w przeliczeniu na jednego mieszkańca wydaje gmina Przodkowo.

Wydatki na drogi na 1 mieszkańca2010-20132014-2017Zmiana
Przodkowo1 8332 42132%
Chmielno1 2641 79742%
Żukowo1 1931 61736%
Stężyca1 0101 53051%
Sulęczyno9571 49156%
Sierakowice1 1491 45026%
Somonino63478023%
Kartuzy6967153%



Wydatki na administrację obejmują między innymi koszt wynagrodzenia urzędników, utrzymanie budynków, zakupy materiałów oraz inwestycje w obszarze administracji. Koszty te różnią się pomiędzy samorządami głównie ze względu na liczbę mieszkańców, gdyż nawet w małej gminie muszą zostać utworzone odpowiednie stanowiska. Koszty administracji wynikają też ze struktury organizacyjnej samorządu. Część kosztów obsługi administracyjnej nie jest wykazana, gdyż zawarta jest np. w wydatkach na oświatę lub pomoc społeczną. Z tego powodu w gminach, w których utworzono zakłady usług wspólnych, koszty administracji są pozornie wyższe.

Wydatki na administrację na 1 mieszkańca2010-20132014-2017Zmiana
Kartuzy9691 0205%
Sierakowice8911 11525%
Żukowo1 1101 1806%
Somonino1 3291 4418%
Chmielno1 3281 53716%
Przodkowo1 6981 94715%
Sulęczyno1 7982 12918%
Stężyca1 1432 332104%



Zadłużenie na jednego mieszkańca pozwala porównać stopień zadłużenia samorządów, a także określa jaką część wydatków samorządy sfinansowały ze środków pochodzących z kredytów. Najbardziej zadłużenie wzrosło w gminach Chmielno, Stężyca i Sulęczyno. Spadek zadłużenia wystąpił tylko w Chmielnie i Kartuzach. Z kolei koszt obsługi długu na jednego mieszkańca świadczą kwocie odsetek, które samorządy płacą wierzycielom.

Zadłużenie na 1 mieszkańca20132017Zmiana
Somonino989838-15%
Żukowo1 1121 2028%
Chmielno6101 318116%
Kartuzy1 5791 441-9%
Sierakowice1 3541 4557%
Stężyca8051 924139%
Przodkowo1 3011 92448%
Sulęczyno8582 179154%


Wydatki na obsługę długu na 1 mieszkańca2010-20132014-2017Zmiana
Chmielno12771-44%
Somonino180124-31%
Sierakowice190140-26%
Żukowo213141-34%
Stężyca7514796%
Przodkowo260174-33%
Kartuzy296181-39%
Sulęczyno9218297%



Ilość podmiotów REGON w przeliczeniu na 1000 mieszkańców pozwala na ocenę kondycji gospodarczej i społecznej gminy. Do tych podmiotów zaliczane są: urzędy, stowarzyszenia, działalności gospodarcze, spółdzielnie, spółki handlowe itp. Najbardziej aktywne są obszary miejskie oraz tereny znajdujące się blisko Trójmiasta.

Ilość podmiotów REGON na 1000 mieszkańców20132017Zmiana
Żukowo11813212%
Kartuzy1041084%
Przodkowo8810216%
Chmielno86949%
Stężyca778814%
Sierakowice81878%
Somonino708116%
Sulęczyno66705%



Liczba osób pracujących i pozostających bez pracy świadczy o kondycji gospodarczej lokalnej społeczności. Na terenach wiejskich wskaźnik zatrudnienia jest dużo niższy z uwagi na to, iż spora część ludności zajmuje się gospodarstwami rolnymi i domowymi. W ostatnich czterech latach bezrobocie spadło do marginalnego poziomu, a zatrudnienie wzrosło we wszystkich gminach.

Pracujący na 1000 mieszkańców20132017Zmiana
Kartuzy2142287%
Żukowo19722715%
Przodkowo14717620%
Sierakowice1341469%
Somonino10813121%
Stężyca10812818%
Chmielno9311220%
Sulęczyno708115%


Bezrobotni zarejestrowani na 1000 mieszkańców20132017Zmiana
Żukowo3111-65%
Sierakowice3611-68%
Przodkowo3312-65%
Kartuzy4414-69%
Chmielno5215-71%
Sulęczyno4816-68%
Somonino5416-71%
Stężyca4816-67%


Udział bezrobotnych w liczbie osób w wieku produkcyjnym20132017Zmiana
Żukowo4,9%1,7%-65%
Przodkowo5,4%1,9%-65%
Sierakowice6,0%1,9%-68%
Kartuzy7,0%2,3%-67%
Somonino8,6%2,5%-71%
Chmielno8,5%2,6%-69%
Sulęczyno8,0%2,6%-68%
Stężyca8,1%2,7%-67%


Opracowano na podstawie danych GUS oraz Ministerstwa Finansów za lata 2010-2017.

AL, BK

DODAJ KOMENTARZ
Zamieszczając tu swój komentarz bierzesz za niego pełną odpowiedzialność. Wyrażając swoje zdanie, uszanuj proszę poglądy innych - komentuj, ale nie obrażaj! Redakcja portalu Kartuzy.info zastrzega sobie prawo do ingerowania w treść komentarzy lub ich usuwania, jeżeli nie będą zgodne z tematem, zasadami współżycia społecznego lub będą naruszały normy prawne i obyczajowe. Jeżeli uważasz, że komentarz powinien zostać usunięty - wypełnij formularz, który pokazuje się po kliknięciu na dzwonku pod treścią danego komentarza.