Lokator nie chce opuścić mojego mieszkania!

Licencjonowany doradca firmy "Ceres - doradztwo i ekspertyzy rynku nieruchomości" przybliża nam kolejne zagadnienie związane z obrotem nieruchomościami. W tym odcinku zapoznamy się z zagrożeniami związanym z wynajmem lokalu mieszkalnego.

Przypadek pani Eugenii, która jest właścicielką dwupokojowego mieszkania w dobrej dzielnicy miasta. Tak się złożyło, że postanowiła przenieść się do rodziny w pobliże Warszawy. Swoje mieszkanie zdecydowała wynająć, aby mieć z tego całkiem godziwy dochód i dokładać do utrzymania domu, w którym ma zamieszkać, a kto wie - może jak wnuki podrosną będą chciały tam zamieszkać.

Mieszkanie "od ręki" znalazło chętnych w postaci miłej pary młodych ludzi. Pani Eugenia spisała umowę najmu (na podstawie wzoru jakich pełno w Internecie), a młodzi ludzie uiścili kaucję. Wszystko więc szło "jak po maśle". Pani Eugenia mogła śmiało przenieść się do Warszawy i martwić już tylko jak wydać dodatkowy zarobek.

Niestety po czterech miesiącach zaczęły się kłopoty. Najpierw spóźnienia z płaceniem czynszu, następnie przelewy w ogóle przestały przychodzić. Pani Eugenia zaniepokojona zaczęła dzwonić do najemców, bez skutku. Po dwóch następnych miesiącach przyszło zawiadomienie z zakładu energetycznego oraz spółdzielni o wszczęciu postępowania egzekucyjnego wobec Pani Eugenii. W końcu właścicielka przerażona wróciła do rodzinnego miasta wraz ze starszym synem, aby odwiedzić lokatorów osobiście.

Co zastała właścicielka? Szok i niedowierzanie - mieszkanie w ruinie, meble zdewastowane, nie sprzątane chyba od początku najmu. Para miłych młodych ludzi okazała się bezrobotnym na rencie oraz kobietą w zaawansowanej ciąży. Pani Eugenia nakazała natychmiast opuścić im mieszkanie, dając lokatorom czas do wieczora. Gdyby się do tego nie zastosowali, pani Eugenia zagroziła wezwaniem policji.

Jakież było jej zdziwienie, kiedy okazało się, że lokatorzy nie tylko się nie wyprowadzili, ale zamienili zamki w drzwiach i za nic mają groźby pani Eugenii. Właścicielka doprowadzona do skrajnej rozpaczy wzywa policję. Policja stwierdza na miejscu, że lokatorzy posiadają tytuł prawny do zamieszkiwania w lokalu i eksmisję może wykonać tylko na podstawie prawomocnego wyroku sądu.

Pani Eugenia składa powództwo do sądu rejonowego o rozwiązanie stosunku prawnego oraz o eksmisję z tytułu nie opłacania czynszu przez lokatorów. Sąd pyta, czy Pani Eugenia zastosowała się do ustawy o ochronie praw lokatorów z 2001 roku i czy wezwała do spłaty czynszu po trzech pełnych okresach rozliczeniowych, dając jeszcze dodatkowy miesiąc na spłatę. Termin rozprawy został odroczony. Kolejne posiedzenie. Sąd orzeka, będąc zobligowanym przez ww. ustawę do zasądzenia na rzecz lokatorów prawa do lokalu socjalnego, który ma zostać wskazany przez gminę. Gmina takich lokali ma pięć. Tak się szczęśliwie składa, że za pół roku jeden z lokatorów lokalu socjalnego się wyprowadzi. Niestety za pół roku to będzie styczeń. W związku z ustawą sąd wstrzymuję eksmisję do 31 marca. Można by sprawę jeszcze ciągnąć, np. gdyby najemcy wpłacili 33 % zaległego czynszu, sąd nie mógłby zlekceważyć "dobrej woli" dłużnika i z uwagi na "trudną sytuację rodzinną" dać dodatkowy termin spłaty długu. Ale myślę, że i tak to wystarczy, by pokazać Państwu co może się stać gdy podejmujemy czynności prawne nie mając pojęcia o przepisach, które je regulują.

Podliczając, pani Eugenia, oprócz zszarganych nerwów, ma zdewastowane mieszkanie, osiem miesięcy niepłaconego czynszu, komornika ścigającego ją w imieniu czterech różnych wierzycieli (m.in. spółdzielnia, Energa, telekomunikacja oraz kablówka) oraz poczucie krzywdy i niesprawiedliwości ze strony Państwa Polskiego.

Na tym dość drastycznym, lecz całkowicie zgodnym z ustawą przypadku można wykazać, iż właściciel mieszkania nie ma żadnych praw. W istocie każda osoba mająca odrobinę samozaparcia może zaznajomić się z ustawą i nic tylko najmować mieszkanie! Na szczęście w 2010 roku rząd w końcu dostrzegł problemy na rynku wynajmu lokali mieszkalnych i wprowadził instytucję najmu okazjonalnego, który miał ustrzec właścicieli mieszkań przed horrorem, jaki opisałem wyżej, a proszę mi wierzyć - ustawa przewiduje jeszcze większe możliwości dla lokatorów: np. zamieszkiwanie w lokalu bez tytułu prawnego.

W jaki sposób bezpiecznie wynająć mieszkanie w obecnym systemie prawnym? Zapraszam do lektury następnego odcinka.

Paweł Sawicki