Kartuzy. Uczcili 102. rocznicę powrotu Kaszub do Macierzy

We wtorek w południe w Kartuzach odbyły się uroczystości związane z 102. rocznicą wkroczenia wojsk generała Hallera do Kartuz i powrotu Kaszub do Polski. W skromnych, ze względu na sytuację pandemiczną, obchodach wzięli udział przedstawiciele władz samorządowych, delegacje szkół i organizacji działających w Kartuzach.

Do zebranych pod pomnikiem Matki Boskiej Królowej Korony Polskiej uczestników obchodów kilka słów skierował burmistrz Mieczysław Gołuński.

- Cieszy mnie to, że pamiętamy ten moment i tych, którzy odeszli, walcząc o naszą wolność. 11 listopada 1918 roku był dla Polski dniem wolności, to nasze święto narodowe. Zakończenie I wojny światowej dało nam możliwość odzyskania niepodległości, ale wtedy jeszcze nie dla Kaszub. Pomorska ziemia została dopiero po 15 miesiącach została włączona do Macierzy.  Rozpoczęło się od Torunia. Do Kartuz wojska generała Hallera dotarły 8 lutego około południa. Z Kartuz żołnierze udali się do Pucka. Sam generał Haller do Kartuz przybył 11 lutego 1920, a potem jeszcze pojawił się tu dwukrotnie - mówił burmistrz.

Przypomnijmy, że Kaszuby przywrócono ojczyźnie na mocy Traktatu Wersalskiego. Walczyli o to wybitni kaszubscy działacze - Antoni Abraham z Północnych Kaszub i Tomasz Rogala z Kaszub Południowych, którzy udali się w tej na konferencję pokojową do Paryża. W akcji przejęcia Pomorza Gdańskiego uczestniczyli żołnierze Frontu Pomorskiego pod wodzą generała Józefa Hallera.  10 stycznia 1920 roku po ratyfikacji Traktatu Wersalskiego przez Rzeszę Niemiecką, wojska polskie pod dowództwem generała Hallera rozpoczęły przejmowanie Pomorza i ziemi kaszubskiej dla Polski.

8 lutego 1920 roku do Kartuzy wkroczyły oddziały I Pułku Ułanów Krechowieckich. Na kartuski dworzec wjechał pociąg pancerny „Hallerczyk”, do miasta wjechał brygadier Suszyński na czele ułanów i szwoleżerów, a polskie wojska witał mecenas Emil Sobiecki – pierwszy polski starosta kartuski wraz z ks. Konradem Hoffmanem proboszczem z Chmielna i przewodniczącym Rady Ludowej Maciejewskim.

Jak wspomniano, sam generał Józef Haller odwiedził Kartuzy już po zaślubinach z morzem. Spędził noc w Kaszubskim Dworze. Na dłużej pojawił się w Stolicy Kaszub w październiku 1922 roku na poświęceniu sierocińca, drukarni i szpitala, natomiast w 1927 roku – figury Matki Boskiej Królowej Korony Polskiej.