Własna studnia i pobór wody. Co wolno bez pozwolenia, a kiedy potrzebne są formalności?

W okresie suszy i ograniczonych opadów Wody Polskie przypominają o zasadach poboru wody z własnych ujęć. Choć właściciele nieruchomości mogą korzystać z wód na potrzeby gospodarstwa domowego lub rolnego, obowiązujące przepisy określają limity, których przekroczenie wiąże się z koniecznością uzyskania pozwolenia wodnoprawnego.

Coraz częstsze okresy suszy i spadający poziom wód gruntowych sprawiają, że odpowiedzialne gospodarowanie wodą nabiera szczególnego znaczenia. Wody Polskie przypominają, że choć właściciele nieruchomości mają prawo korzystać z wód znajdujących się na ich działkach, przepisy ustawy prawo wodne jasno określają, kiedy można robić to bez dodatkowych formalności, a kiedy konieczne jest uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego.

Zgodnie z obowiązującymi przepisami, bez pozwolenia można pobierać wodę wyłącznie na potrzeby własnego gospodarstwa domowego lub rolnego. Dotyczy to wód znajdujących się na należącej do właściciela nieruchomości działce, pod warunkiem że średnioroczny pobór nie przekracza 5 m³ na dobę.

Jeżeli limit ten zostanie przekroczony lub woda wykorzystywana jest na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej, pobór przestaje być tzw. zwykłym korzystaniem z wód i staje się usługą wodną. W takiej sytuacji konieczne jest uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego.

Przepisy regulują również kwestie związane z budową studni. Wykonanie studni o głębokości do 30 metrów, przeznaczonej na potrzeby zwykłego korzystania z wód, nie wymaga uzyskania pozwolenia wodnoprawnego. Inaczej jest w przypadku głębszych ujęć - studnie przekraczające 30 metrów mogą zostać wykonane dopiero po uzyskaniu odpowiedniej zgody. Pozwolenie będzie wymagane również wtedy, gdy pobór wody odbywa się w ramach usług wodnych, niezależnie od głębokości studni.

Wody Polskie zwracają uwagę, że nadmierny pobór wód podziemnych, zwłaszcza w okresach niewielkich opadów, może prowadzić do obniżenia poziomu wód gruntowych. Skutkami są między innymi wysychanie studni, pogorszenie warunków wilgotnościowych gleb oraz zmniejszenie przepływu w ciekach wodnych. W dłuższej perspektywie może to także ograniczyć dostępność wody przeznaczonej do spożycia.

Instytucja apeluje o racjonalne korzystanie z zasobów wodnych i przestrzeganie obowiązujących przepisów. Odpowiedzialne gospodarowanie wodą ma znaczenie nie tylko dla ochrony środowiska, ale również dla zapewnienia bezpieczeństwa wodnego mieszkańców, zwłaszcza w okresach nasilającej się suszy.