Krajobraz nie wszędzie kulturowy

Taki tytuł nosi wystawa Kaszubskiego Parku Krajobrazowego, którego pracownicy zdecydowali się przedstawić za pomocą zdjęć, jak człowiek przez swoją bezmyślność potrafi zniszczyć to, co jest piękne w krajobrazie. Niestety to kolejny dowód na to, że wyobraźnia ludzka nie ma granic...


„Jest to pierwsza wystawa organizowana przez Zarząd Kaszubskiego Parku Krajobrazowego, której celem nie jest pokazanie elementów pozytywnych dorobku, ale tych negatywnych. Wiadomo przecież, że nikt nie chce o nich wiedzieć, mimo że istnieją” – powiedział mgr inż. arch. Tadeusz Chrzanowski, główny specjalista w KPK w Kartuzach – „Uznaliśmy, że ta wystawa powinna poruszyć zarówno gospodarzy jak i właścicieli terenów, na których te złe rzeczy się dzieją. Śmieci są dla przeciętnego człowieka przechodzącego obok mało widoczne. Przykładem jest mały strumyczek, który płynie przez łąki, a okazuje się, że jest to odprowadzenie ścieków do jeziora”.


Ogromnym zmartwieniem strażników KPK jest problem śmieci, z którymi powiat kartuski nie może sobie dać rady. Na razie najlepiej sobie z tym kłopotem radzą gminy: Chmielno i Somonino, które już zaczynają w tym kierunku działać, natomiast w najgorszej sytuacji są gminy Kartuzy i Stężyca.


„Wcześniej ostrzegaliśmy władze powiatu i gmin o zagrożeniu zanieczyszczeń, bo jak to jest, żeby powiat kartuski nie potrafił sobie zorganizować prawidłowego wywozu śmieci. Tym razem pokazaliśmy zdjęcia i sytuację, która wymaga pilnego uporządkowania i trwałego zabezpieczenia się przed kolejnymi skutkami negatywnej działalności człowieka” – ostrzega arch. Chrzanowski.


Prosty przykład. Jeżeli turyści mają przydzielone domy letniskowe na działkach, to powinni przy tych domkach mieć kosze na śmieci i być wywożone. W powiecie kościerskim są dwa przedsiębiorstwa, które wywożą te nieczystości z terenu Wdzydzkiego Parku Krajobrazowego i z całego powiatu. U nas nie wiadomo, czy taka firma w ogóle istnieje...


Jeżeli ktoś nie ma gdzie wywozić śmieci, to niektórzy „ułatwiają” sobie sprawę i wyrzucą je przy drodze albo na parkingu np. na Złotej Górze, gdzie jest z nimi największy problem. Ludźmi kieruje wygoda i bezmyślność. Niektórzy uważają, że płacą podatek i w związku z tym gmina powinna się tym zająć. Wynosi on około 10-20 zł miesięcznie, ale to nie jest dużo w porównaniu z ogromną pracą polegającą na usuwaniu śmieci. Należy pamiętać, że nie są to małe śmieci, ale często części mebli albo samochodów. Jak już pisałam wcześniej, wyobraźnia ludzka nie ma granic...


Wystawa ma dotrzeć do wszystkich gmin, żeby radni na sesjach mogli na ten temat porozmawiać i wyciągnąć jakieś konkretne wnioski.


„Pierwsza wystawa miała miejsce na sesji Rady Powiatu w Kartuzach, druga na spotkaniu opłatkowym w komendzie Powiatowej Straży Pożarnej, teraz każdy może obejrzeć krajobrazu "niekulturowego" w Gminnym Ośrodku Kultury w Chmielnie. „Chcemy, aby wystawa dotarła do szkół, do młodzieży, żeby zobaczyła jak bezmyślna działalność człowieka może dużo zniszczyć w krótkim czasie” - poinformował mgr inż. arch. Tadeusz Chrzanowski.


Jak władze powiatu i gmin zareagowały na zdjęcia przedstawiające m.in. dzikie wysypiska śmieci?


„Nie zbieraliśmy opinii, ponieważ mieliśmy świadomość, że nikt o sobie nie będzie źle mówił. Jeden z wójtów powiedział: jak to dobrze, że nie wszystkie zdjęcia dotyczą mojej gminy...” – opowiada pan Chrzanowski – „Skutki negatywnej działalności człowieka, które pokazujemy na zdjęciach, zostały usunięte. Pewien pan przez pół roku wyrzucał ze sklepu odpady, nie przejmował się wtedy, że są tam również rachunki, faktury, które pozwoliły strażnikom na identyfikację sprawcy. W związku z tym policja, straż miejska i strażnicy z KPK przedstawili odpowiednie dokumenty właścicielowi i został on ukarany. Poszliśmy do jego zakładu pracy, gdzie dyrektor, jak usłyszał o co chodzi, a na dowód zobaczył zdjęcia, dał dwie godziny wolnego „winnemu” i kazał tego samego dnia po południu to wszystko uprzątnąć. Był też pan, który po ukaraniu napisał oświadczenie, że nigdy więcej nie będzie wyrzucał śmieci w niedozwolonych miejscach. Błędem jest jeśli ktoś wyrzuca śmieci do lasu i myśli, że nikt nie dojdzie do tego kim jest sprawca. Wystarczą kartki pocztowe, dokumenty...” .


Każdy jest odpowiedzialny za krajobraz, który nas otacza. Nie tylko strażnicy Kaszubskiego Parku Krajobrazowego. Nie zawsze szkody wyrządzone przez człowieka można naprawić. Na jednej z części wystawy jest napisane „Jeśli głupota ludzi będzie proporcjonalna do ilości dzikich wysypisk, wówczas już niedługo otoczy nas granica Kaszubskiego Parku Śmieciowego”.


Ewelina Karczewska