Poezja pomaga zrozumieć ludzi i świat

W wielu czasopismach lat siedemdziesiątych i osiemdziesiątych mogliśmy przeczytać o człowieku, który był animatorem kultury w Żukowie i nie tylko. Urodzony na Kurpiach, od lat pracuje i mieszka wśród Kaszubów. Były dyrektor Państwowego Ośrodka Maszynowego w Żukowie, wielki miłośnik i znawca regionalnej kultury, poeta - Stanisław Zieliński.

Organizator imprez z cyklu: „ Spotkania ze sztuką” w ramach, których odbywały się koncerty poetyckie z udziałem twórców m.in.: Teresą Ferenc, Stanisławem Dąbrowskim, Stanisławem Gostkowskim, Mieczysławem Czychowskim, i innych. W swoim działaniu i organizowaniu życia kulturalnego dążył do jak najszerszego zapoznania się z dorobkiem kultury w różnych formach, do poznania tego co przeczytał i widział. Chciał by inni dostrzegli to również. Zorganizował konkurs poezji i prozy im. Franciszka Fenikowskaiego; koncert Orkiestry Filharmonii Gdańskiej, która zagrała m.in. „Cztery Pory Roku” Vivaldiego; Plenery malarskie z udziałem znanych malarzy jak : Stefan Stankiewicz, Ryszard Stryjec, Mieczysław Czychowski, Ryszard Skreberc i Bronisław Tusk oraz różnego rodzaju niezapomniane festyny dla dzieci jak np. : występ Teatru Lalki z Wołgogradu. Właściwie dzieci i młodzież były często inspiracją jego przedsięwzięć. Niejednokrotnie w spotkaniach udział brały jego dwie córki jak również syn.

Z jego inicjatywy zorganizowano mały festiwal kultury ludowej: „Kurpie na Kaszubach, Kaszubi na Kurpiach”. Przyświecało jej hasło: „Tylko poznawszy swój kraj można go prawdziwie pokochać” I tak w ramach wymiany grup folklorystycznych twórczynie ludowe i zespół „Kurpie” zawitał w Żukowie a Kaszubi wyruszyli na Kurpie, do Ostrołęki, z rewanżem. Był też prezesem jedno sekcyjnego klubu sportowego „Morena” w Żukowie. Zajęcia z młodymi adeptami sztuki zapaśniczej prowadził wtedy trener I klasy, Henryk Borecki, który jak wielu działaczy sportowych twierdził na łamach prasy, iż to właśnie Stanisław Zieliński uratował klub przed rozpadem. Mało kto dziś pamięta, że właśnie w tym klubie wychował się niejeden zawodnik wielkiego formatu a między innymi Andrzej Wroński – dwukrotny mistrz Olimpijski.

Współpracował z czasopismami jak również je tworzył. Nadmienić warto by tu było artykuły, które ukazały się w Dzienniku Bałtyckim- opowiadanie pt.: „Śnieżki” (wydanie Świąteczne z 23-26 grudnia 1973 r.) i historię młodego patrioty Leona Zadurskiego (Dziennik Bałtycki z dn. 26 lipca.1967).

Nawiązał przy okazji wiele przyjaźni i kontaktów, m.in. ze znanym rysownikiem Zbigniewem Jujką jak i doskonałym grafikiem, malarzem i poetą Ryszardem Stryjcem. Po przejściu na emeryturę mieszkaniec Kartuz nie zaprzestał swej działalności. Został Przewodniczącym Społecznej Rady Kultury, współpracował z ówczesnym dyrektorem Państwowej Szkoły Muzycznej - Pawłem Trapkowskim, z dyrektorką Domu Kultury – Jadwigą Stark jak również nieżyjącym już dzisiaj dyrektorem Stefanem Filarskim. Poprzez swoje wcześniejsze kontakty nastąpiła kontynuacja plenerów malarskich (plenery polsko –fińskie), spotkań z poetami i twórcami kultury.

Włączył się do organizacji Konkursu Pianistycznego młodzieży szkół podstawowych noszących imię Jana Ignacego Paderewskiego. Wraz z ówczesnym proboszczem ks. Żurem zorganizował w Kartuskiej Kolegiacie występ Chóru Filharmonii Warszawskiej „Pieśni Starocerkiewnej" jak również Chóru Poznańskich Słowików pod dyrekcją Stuligrosza. Na wszystkie te spotkania przyjeżdżali goście i artyści nie tylko z trójmiasta. Jest to dowód na to, iż jeden człowiek przy współpracy garstki zaangażowanych i dobrze rozumiejących się ludzi może przyczynić się do rozwoju bogatego życia kulturalnego w swoim regionie.

W latach, kiedy Stanisław Zieliński był dyrektorem w POM – często można było usłyszeć wypowiadane z dumą słowa pomowców z Żukowa:
- „ Nasz stary pisze wiersze”

Sam zainteresowany komentował to tak:
- Co to za poezja. Nie wiem czy mogę uważać się nawet za kandydata na poetę, choć istotnie mam już w tzw. dorobku jeden skromniuteńki tomik i nieco utworów opublikowanych w gdańskiej prasie. Nie piszę jednak dla jakiejś iluzorycznej sławy. Po prostu poezja pomaga mi w życiu. I absolutnie nie jest ucieczką od rzeczywistości, lecz jakby pomostem między codziennością a nieustannym dążeniem do wzbogacenia swego życia.

Każdy ma swój świat. Wydaje mi się , że literatura piękna, zwłaszcza poezja pomaga mi stawać się coraz lepszym, coraz lepiej rozumieć ludzi i świat. Człowiek nie powinien zamykać się w kręgu codziennej krzątaniny, a udział w życiu kulturalnym nie może się ograniczać do oglądania nawet najlepszych programów telewizyjnych.

Kazimierz Nowosielski w przedmowie tomiku pt.: „Rymy serdeczne” o autorze pisał tak:

… Z czego wynika i gdzie jest ukryty ten pierwszy ludzki odruch ku poezji, który każe wiersze pamiętać, sięgać do książki albo też je pisać? Nie jest zasadą, że powołuje go uniwersyteckie wykształcenie, ani też, że u jego źródeł staje pierwotna nieświadomość umysłu. Można np. znać wszystkie reguły poetyckich konwencji i nie móc napisać dobrego wiersza, można nie pamiętać klasyfikacji poetyckich metafor i pisać znakomite utwory…

… Poezja zdaje się Zielińskiemu być potrzebna jako najczulszy instrument określenia własnej egzystencji. Charakterystyczną cechą zawartych w arkuszu wierszy jest ciągle ponawiana próba ustalenia swego miejsca w życiu, określenia drogi, którą się przeszło, nazwania tego, co składa się ze sprzeczności i co w końcu „gubi się w cieniach pośród mozolnych godzin”…

… W porządku naszej codziennej pracy, w elementarnych decyzjach i czynnościach kryje się przeświadczenie, iż to czego dokonujemy, ma być trwalsze niż chwila czy godzina, choć w gruncie rzeczy heraklitańska rzeka czasu przenika i nas, i wszystko to, co czynimy. Występuje z niej tylko na moment, a jej brzeg jest krawędzią ciemnej wieczności…

Jednakże, jak sam twierdzi poeta, największym i najbliższym krytykiem zarówno w poezji jak i w jego życiu od wielu lat jest jego małżonka pani Anna Zielińska, z jej pozytywną czy też negatywną opinią liczy się najbardziej .


DZIECIŃSTWO

Moje dzieciństwo tam biega
W krótkich parcianych spodenkach
Drewnianymi trepami nieba
Dotykam. A ziemia prędka.

Na koromyśle wiadra
Pełne źródlanej wody - niosę.
Na progu stoi Matka
W drzwiach dziadkowej chudoby.

Odwiedziłem ostatnio
To miejsce najczulsze, pierwsze
By usłyszeć swój krzyk pierworodny
Poprzez burze i wiersze.

Tyle miałem do powiedzenia,
Dziś wszystko z trudem przychodzi
Ścieżka gubi się w cieniach
Pośród mozolnych godzin.


OJCIEC

Obszukałem Ciebie Ojcze,
na cmentarzach, polach, w zbożu.
Nie spotkałem Cię na drodze.
Może w inną stronę szedłeś.

Może w dziupli się ukryłeś,
ośpiewany leśnym echem.
Może leżysz w tej mogile,
porośniętej rozmarynem.


WRZESIEŃ

Owinięto ciebie wrześniu
skrwawionymi bandażami
Zasypano ściółką leśną,
rdzą brzeziny- popiołami.

Opłakały ciebie wrześniu
oczy matek, wdów i sierot.
Mazowiecką smutną pieśnią
babie lato popłynęło.

Wbito tobie w serce wrześniu
bolszewicki ostry bagnet.
Z okrwawioną w bojach pieśnią
w szary gruz Warszawy padłeś.

POPATRZ

I
Popatrz na ten las
ozłocony jesienią.
Jak mija ten czas –
już dzieci się żenią.

II
Popatrz w moje serce
zniszczone burzami.
Popatrz na swe ręce
zorane bruzdami.

III
Popatrz jeszcze raz –
na przebytą drogę.
Może znajdziesz ślad,
bo ja już nie mogę.


W bogatym księgozbiorze pana Stanisława znajduje się wiele tomików poezji jego przyjaciół. Między innymi Franciszka Fenikowskaiego, który w swoim tomiku Pt.: „Zamki z piasku” taką oto napisał dedykację:

Drogi Staszku !
Niechaj muzy
odwiedzają Twe Kartuzy
i niech w bajkowym Żukowie
społem nasze piją zdrowie.
Warszawa , […] jesieni 79’


(izi)