Chwila rozmowy, uśmiech, pomocna dłoń - więcej warte niż tabletka

Ich praca polega na ciągłym kontakcie z chorymi. Gwarantują im poczucie bezpieczeństwa i stabilizacji. Muszą mieć wielką empatię. Mowa o pielęgniarkach i położnych. O swoim zawodzie opowiada Ewa Bogdańska - Bóll, naczelna pielęgniarek z Powiatowego Centrum Zdrowia w Kartuzach.

Dzień pracy pielęgniarki w szpitalu

- W codziennej pracy musimy zapewnić poczucie bezpieczeństwa chorym, wykonywać czynności pielęgnacyjne, diagnostyczne, lecznicze rehabilitacyjne. Edukacja pacjenta i rodziny w kwestii umacniania stanu zdrowia i zapobiegania chorobom, to również duże pole działania pielęgniarki czy położnej - mówi Ewa Bogdańska - Bóll, naczelna pielęgniarek z Powiatowego Centrum Zdrowia w Kartuzach.

Ich praca wiąże się z ogromną presją. Polega również na okazywaniu empatii drugiemu człowiekowi i wczuwaniu się w jego rolę.

- Empatia w tych zawodach to nieodzowny element w codziennej pracy. Wymaga szkoleń w dziedzinie psychologii, pedagogiki czy socjologii, aby umiejętnie i cierpliwie słuchać, rozmawiać z chorym i jego rodziną. Oprócz ustawicznego szkolenia osoby wykonujące te zawody muszą mieć chociaż trochę wewnętrznego powołania do przebywania z chorym czy niepełnosprawnym człowiekiem. Uśmiech i potrzymanie pacjenta za rękę są nieraz więcej warte niż dobry terapeutyk - dodaje.

Pielęgniarki wyciągają pomocną dłoń do pacjentów i ich rodzin, których nie stać na zatrudnienie zakwalifikowanej pomocy medycznej. Rodziny chorych uczą poprawnego oklepywania, zmieniania opatrunków, tak aby nie zakazić rany. Natomiast, gdy pacjent choruje na cukrzycę, pokazują rodzinie jak trzeba dbać o jego zdrowie. Pielęgniarka również szkoli ich, jak należy sprawdzać cukier i jak wykonywać pomiar cukru.

Często stają przed trudnym wyborem, gdy w tym samym czasie pomocy potrzebuje kilka osób. Wtedy pielęgniarka musi wykazać się odpowiednim podejściem psychologicznym.

Jeżeli na SOR trafi osoba z wypadku, która wymaga natychmiastowej operacji, a jest brudna to w pierwszej kolejności pielęgniarki muszą umyć osobę poszkodowaną i przygotować do operacji. W przypadku, gdy w tym samym momencie pomocy potrzebują dwie osoby, trzeba zastanowić się, która z nich wymaga szybszej reakcji. W takim wypadku pomoc pacjentowi ze skaleczonym opuszkiem palca zejdzie na drugi plan. Oczywiście pielęgniarki i położne zdają sobie sprawę z tego, że i ten uraz jest ważny, tym bardziej gdy pacjent zawodowo gra on na gitarze czy skrzypcach. Niestety w tym momencie szybszej pomocy będzie wymagał poszkodowany z wypadku, ponieważ nie wiadomo jakich urazów doznał, a gra może toczyć się nawet o jego życie. A wówczas liczy się każda minuta.

W takiej sytuacji przydają się im znane elementy psychologii, aby uspokoić zaniepokojonego pacjenta, którym w danym momencie nie mogą się zająć. Wtedy sprawdzają się pytania typu: "Proszę chwileczkę poczekać, zaraz się panem zajmiemy", "W czym mogę pomóc?", "Co się stało?". Dzięki temu, pacjent pozbędzie się negatywnych emocji.

- Dobra organizacja pracy z ukierunkowaniem opieki pielęgnacyjnej całościowej nad chorym, odpowiednia obsada pielęgniarska dostosowana do ilości pacjentów, ich stanu zapotrzebowania na opiekę pielęgniarska w poszczególnych oddziałach ma pomóc w rozpoznaniu problemów pielęgnacyjnych w czasie choroby. Pacjent przebywający w szpitalu ma zaburzone różne potrzeby. Jednak potrzeba bezpieczeństwa jest najważniejsza i dlatego chorzy różnie reagują na ten deficyt, a pielęgniarka, położna ma zmniejszać uczucie strachu czy niepokoju - informuje.

W tej chwili panie mają określone sale i pacjentów, którymi się opiekują. Dla przykładu jedna pielęgniarka ma trzy sale, gdzie łącznie leży dwunastu chorych i zajmuje się nimi holistycznie. Gwarantuje im wszystko. Dba o czystość, bezpieczeństwo, podaje posiłki i zastrzyki, podłącza kroplówki oraz prowadzi pacjenta na badania.

Pielęgniarki i położne prowadzą również dokładną dokumentację medyczną procesu pielęgniarstwa.

- Wszystkie czynności bezpośrednie i pośrednie jakie wykonuje pielęgniarka, położna przy chorych jest zobowiązana odnotować w indywidualnej dokumentacji pielęgniarskiej. Jest to odzwierciedlenie naszej pracy i stanowi zabezpieczenie przed ewentualnymi roszczeniami pacjentów i ich rodzin. Od kilku lat nowelizowane jest rozporządzenie w sprawie prowadzenia dokumentacji medycznej przez zawody medyczne. To sprawia, że coraz więcej czasu musimy przeznaczyć na tzw. pracę papierkową - mówi Ewa Bogdańska - Bóll.

- Wymienione działania są bardzo istotne. Staranne i chronologiczne ich prowadzenie mają być pomocne w całodobowej opiece pielęgniarsko - położniczej, a wypis, czyli wskazówki pielęgniarskie mają służyć choremu, rodzinie, pielęgniarce, położnej środowiskowej w dalszej opiece prowadzonej w domu - dodaje.

W Powiatowym Centrum Zdrowia w Kartuzach pielęgniarka sprawuje opiekę całodobowo. Aktualnie panie pracują w systemie dwunastogodzinnym, od 7. do 19. i od 19. do 7. Osoby, które kończą dyżur przekazują wszystkie informacje na temat pacjentów, którymi się zajmowały, kolejnej zmianie.

Jakie kwalifikacje powinna posiadać?

Aby wykonywać zawód pielęgniarki i położnej należy ukończyć Akademię Medyczną wydział pielęgniarstwa lub położnictwa. Nauka kończy się egzaminem teoretycznym i praktycznym. Po obronie pracy licencjackiej absolwent otrzymuje dyplom licencjonowanej pielęgniarki/położnej. Wykształcenie można uzupełnić o studia magisterskie. Później można odbyć studia podyplomowe, studia w danej dziedzinie pielęgniarstwa, kursy kwalifikacyjne, specjalizujące i doskonalące. Dodatkowa nauka zwiększy kompetencje do wykonywania czynności przy pacjencie w przypadku szczepień, czy wykonywaniu EKG i wielu innych.

Pomimo niskich zarobków nie rezygnują z pracy pielęgniarki

Jak mówią, zdobyły zawód, założyły rodziny i raczej, że nie chcą już tego zmieniać. Zmiana zawodu wywróciłaby ich życie do góry nogami. Musiałyby rozpocząć nowe kształcenie w innym kierunku, a nie stać ich już na to. Dlatego coraz częściej pracy w swoim zawodzie szukają za granicą.

- W Powiatowym Centrum Zdrowia w Kartuzach aktualnie brakuje kilka etatów pielęgniarek i położnych. Praca w tej dziedzinie jest odpowiedzialna i ciężka. Świadczenie usług medycznych we wszystkie dni tygodnia w porze dziennej i nocnej to następny minus w życiu zawodowym i rodzinnym obu zawodów. Młode adeptki wyjeżdżają do pracy w Anglii, Szwajcarii czy Irlandii, bo tam warunki pracy i płacy są na poziomie dobrym i bardzo dobrym. Aby prowadzić godne życie, nie muszą podejmować dodatkowej pracy w innych placówkach medycznych - podkreśla nasza rozmówczyni.

Zawód pielęgniarki, choć jest ceniony na świecie i w Europie, w Polsce wciąż nie jest niedoceniany.

- Zawód pielęgniarki, położnej to zawody samodzielne. Społeczeństwo się starzeje, okres życia kobiet i mężczyzn się wydłuża. Dlatego w ostatnich latach zawody te są deficytowe i poszukiwane na całym świecie. W Europie pielęgniarka położna ma duże kompetencje w systemie ochrony zdrowia. W Polsce te zawody są jeszcze mało cenione - dodaje.

Dlaczego ten zawód?

- W zawodzie pielęgniarki pracuję 37 rok. Bardzo lubię swój zawód i pracę z ludźmi. Czy wybrałam ten zawód z powołania? Trudne pytanie, bo w wieku 15 lat trudno dokładnie sprecyzować, co to jest powołanie w zawodzie pielęgniarki. Z perspektywy czasu stwierdzam, że to co robię sprawia mi przyjemność, daje satysfakcję i możliwość rozwoju zawodowego, a przede wszystkim to, że mogę pomagać drugiemu człowiekowi - podsumowuje Ewa Bogdańska - Bóll z Powiatowego Centrum Zdrowia w Kartuzach.

Martyna Cichosz