Gwiżdże - tradycja wciąż żywa

Gwiżdże lub gwiazdka, czyli po prostu pradawna tradycja grup kolędowych chodzących po domach kultywowana jest do dziś w wielu kaszubskich domach i miejscowościach. Dbają o to m.in. szkoły, ucząc uczniów nie tylko teorii, ale i praktyki. Tych szczególnych kolędników można było dzięki temu spotkać w ostatnich dniach m.in. w Brodnicy Górnej, Ręboszewie i Połęczynie.

Uczniowie Zespołu Kształcenia i Wychowania w Brodnicy Górnej tradycję chodzenia gwiazdki w okresie przedświątecznym podtrzymują już od kilku lat. Nie inaczej było i w tym roku, a wśród odwiedzonych przez nich rodzin znaleźli się mieszkańcy Brodnicy Górnej i Ręboszewa.

- Już od początku grudnia trwały przygotowania do występu Gwiazdki. Co roku trzeba odnowić stroje, opracować nowy scenariusz, by przedstawienie nie było takie same. Co najważniejsze, nie brakuje nam chętnych, którzy chcą chodzić w roli przebierańców - potwierdza Katarzyna Cybula. jedna z nauczycielek placówki. - Cieszymy się, że nasze dzieci z takim entuzjazmem co roku podejmują się zadanie przygotowania i chodzenia Gwiazdki. Najważniejsze jednak jest to, że chętnie kultywują stare zwyczaje kaszubskie - dodaje.

- Pukaliśmy do drzwi i jak zawsze pytaliśmy: "Wpùscyta wa latos Gwiȏzdkã?". Ludzie zapraszali nas do swoich domów i z uwagą oglądali kaszubską inscenizację w wykonaniu szkolnego teatru "Skȏrb Złoti Górë". Było przy tym dużo zabawy i śmiechu. Śmierć straszyła ludzi, że przyjdzie, jeśli będą brać róże używki, diabeł śmiał się z ludzkich grzechów. Koń ubolewał, że już go nie potrzebują. Bocian pytał, dlaczego mają tak mało dzieci. Żyd próbował coś sprzedać, a Cyganka krzyczała na swojego niedźwiedzia. Nie zabrakło też kominiarza, kozy, anioła, gwiazdora, policjanta i baby z dziadem, którzy jak zwykle trochę się posprzeczali - relacjonują gwiżdże z Brodnicy Górnej, których występy wsparte zostały finansowo przez Urząd Gminy w Kartuzach w ramach projektu "Gwiżdże w Brodnicy Górnej".

Tradycyjną Gwiazdkę spotkać można było w minioną środę także w Połęczynie. Tu w rolę kolędników także włączyli się uczniowie szkoły, podtrzymując szkolny zwyczaj.

- Uczniowie w ten sposób kultywują obyczaje i tradycje związane z Bożym Narodzeniem w naszym regionie. Dzieci w przebraniach gwiazdora, kominiarza, cyganki, baby i dziada, śmierci, bociana, policjanta itd. byli radośnie i wesoło przyjmowani przez mieszkańców. Bardzo kolorowe, ozdobne stroje zostały wykonane przez dzieci i ich rodziców oraz panią Marię Król-Szwichtenberg, uczącą w naszej szkole języka kaszubskiego - przyznają z kolei kolędnicy z Połęczyna.

W każdym odwiedzonym domu uczniowie zaprezentowali krótki program w języku kaszubskim oraz złożyli domownikom świąteczne i noworoczne życzenia. Występy budziły podziw mieszkańców, którzy nagradzali małych aktorów brawami oraz hojnie ich obdarowywali.

nadesłane/ZKiW Brodnicy Górna, SP Połęczyno
Oprac. Bartek Gruba