Haft Kaszubski

Haft Żukowski
Najstarsze na kaszubach techniki haftu, to tzw. szkoła żukowska zapoczątkowana w XIII wieku przez norbertanki. O kunszcie norbertanek świadczy zbiór szat liturgicznych z XII i XIII wieku, udostępniony do oglądania w poklasztornym skarbcu.
Zakonnice uczyły haftu w prowadzonej przy klasztorze szkole dla panien. W ostatnim okresie istnienia klasztoru (po jego kasacie w 1834) sztuki haftowania uczyły się dziewczyny z okolicznych wiosek. Cechą charakterystyczną żukowskich haftów jest przewaga koloru niebieskiego. Haft żukowski powstaje z siedmiu kolorów: trzech odcieni niebieskiego, czerwonego, zielonego, żółtego i czarnego; wyjątkowo stosuje się cieniowanie czerwieni w motywach róży.

Haft wejherowski
Najmłodszym stylem haftu kaszubskiego jest haft wejherowski. Jego istnienie zawdzięczamy Franciszce Majkowskiej. Prowadząc kursy haftu i organizując wystawy F. Majkowska przyczyniła się do popularyzacji kaszubskiej sztuki ludowej. Podobnie do swoich żukowskich odpowiedników hafty wejherowskie są siedmiobarwne różnią się jednak odcienie. W przeciwieństwie do haftu żukowskiego kolory powinny być żywe, jaskrawe. Wejherowski styl haftowania cechuje przewaga żółci i czerwieni.

Haft Borowiacki
Wywodzi się z haftu kaszubskiego, tworzony jest na terenach Borów Tucholskich. Borowiacki styl haftów stworzyła Honorata Bloch, to właśnie jej dzieła uznawane są za najbardziej reprezentatywne dla szkoły borowiackiej. Używane są trzy barwy: żółta, pomarańczowa i ciemnobeżowa. Najczęstszymi motywami kompozycji są: rozeta, serce, chaber, tulipan, pąk, słonecznik.

Borowiacka szkoła wyróżnia się płynnością i harmonią kształtów, wysokimi walorami estetycznymi.

Ważną rzeczą w hafcie kaszubskim jest to by lewa strona dzieła wyglądała niemal identycznie jak prawa, to właśnie druga strona haftu jest najlepszym sprawdzianem umiejętności twórcy.

Dawniej kaszubki nosiły na głowach haftowane czepce. Czepce, zwane inaczej złotnicami wykonywane były z aksamitu lub sukna, obszywane złotymi, lub czarnymi nićmi. Na początku złotogłowia wykonywane były przez żukowskie zakonnice, później także przez świeckie hafciarki i hafciarzy.