Potuły

Na terenie wsi zachowane zostały przykłady historycznej zabudowy: domy z nietynkowanej czerwonej cegły, z podwyższoną ścianką kolankową z erklem, wykonane według tego samego projektu oraz inny późniejszy z czerwonej nietynkowanej cegły, kryty dachem naczółkowym

Potuły (Patulen, Pattol, Patulli, Padels)

Historia

W XIII w osada ta należała do ziemi Pirsna. W 1284 r. została darowana przez Mestwina swojej ciotce Gertrudzie. W 1311 r. przyłączono Pierszczewo do wójtostwa tczewskiego. W XIV w. Była własnością szlachty kaszubskiej na prawie polskim, od 2 połowy XIV W. przeszła na prawo magdeburskie. W 1472 r. wieś stała się własnością klasztoru kartuzów, a od 1564 r. opustoszała. W 1591 r. Przechodzi w posiadanie starosty Demetriusa Wejhera i wydzierżawiona gburom z Gołubia. Po wojnie trzynastoletniej wieś powtórnie opustoszała. W 1616 r. została ponownie osadzona przez Wejhera. Wieś należała do parafii ewangelickiej w Szymbarku i katolickiej w Goręczynie.

Układ przestrzenny

Niewielka wieś placowa ze stawem pośrodku. Plac pozostał niezabudowany.

Wartości materialne

Na terenie wsi zachowane zostały przykłady historycznej zabudowy: domy z nietynkowanej czerwonej cegły, z podwyższoną ścianką kolankową z erklem, wykonane według tego samego projektu oraz inny późniejszy z czerwonej nietynkowanej cegły, kryty dachem naczółkowym.

Dodatkowym elementem dawnej struktury jest nieużytkowany obecnie cmentarz ewangelicki z drugiej połowy XIX w.

Stan zachowania

Dobrze zachowany układ przestrzenny wsi wraz z wartościami krajobrazowymi. Budynki zachowane i użytkowane, zdekapitalizowane. Cmentarz opuszczony z większością nagrobków zniszczoną.

Zagrożenia środowiska kulturowego

Głównym zagrożeniem jest postępująca rozbudowa i modernizacja wsi, gdzie nowo wznoszone domy nie mają związków tradycją regionu i charakteryzują się znacznym przekroczeniem skali.