Ich matki w ciąży nie odmawiały alkoholu. Kim są wieczne dzieci?

Dzieci z FAS nigdy nie osiągają dojrzałości. Mówi się o nich, że są wiecznymi dziećmi. Tymczasem co trzecia kobieta pije alkohol w ciąży, co więcej wiele z nich przyzwolenie na lampkę wina w czasie ciąży otrzymało od swojego lekarza. W rzeczywistości nawet niewielka ilość alkoholu może uszkodzić płód. Świadomość w tym zakresie wciąż jest zbyt mała, dlatego w powiecie kartuskim rusza kampania przeciwko zespołowi FAS.

FAS, a więc Alkoholowy Zespół Płodowy to zespół chorobowy, który jest skutkiem działania alkoholu na płód w okresie prenatalnym.

- Alkoholowy zespół płodowy jest chorobą nieuleczalną, której można uniknąć zachowując abstynencję w czasie trwania ciąży. Do dziś nie określono dawki alkoholu, która byłaby bezpieczna dla płodu. Każda ilość niesie ryzyko wystąpienia zaburzeń w rozwoju dziecka - przestrzega lek. med. Grażyna Rymaszewska.

Niestety świadomość na temat zespołu FAS jest niewielka zarówno wśród kobiet, jak i mężczyzn. Wiele z nich nawet o nim nie słyszało. Dlatego też prezes Fundacji Trzeźwość, lek. med. Grażyna Rymaszewska, rozpoczyna projekt, mający na celu uświadamianie mieszkańców w tym zakresie i zachęciła do udziału w nim powiat kartuski.

W minionym tygodniu w Kartuzach odbyło się spotkanie organizacyjne, w którym wzięli udział przedstawiciele ośrodków pomocy społecznej, Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Kartuzach, szkół, organizacji pozarządowych, a także sołtysi. W jego trakcie dr Rymaszewska przedstawiła główne skutki picia alkoholu w czasie ciąży.

Wyniki badań przerażają!

Przed trzema laty Fundacja Fascynacja przeprowadziła badania w Gdańsku odnośnie spożywania alkoholu w ciąży. Wyniki są zatrważające.

- co trzecia kobieta piła alkohol w ciąży (odsetek ten prawdopodobnie jest jeszcze większy, gdyż aż 2/3 ankietowanych spotkało się z sytuacją, w której kobieta w ciąży piła alkohol)

- 40 proc. kobiet częstowano alkoholem, kiedy były w ciąży

- tylko 30 proc. kobiet otrzymało informację od lekarza o konieczności abstynencji alkoholowej w ciąży, a 14 proc. od położonej

- co czwarta kobieta uważa, że picie w ciąży niewielkich ilości czerwonego wina nie zaszkodzi dziecku, a co trzecia, że dzieci z FAS rodzą kobiety uzależnione od alkoholu

- badania pokazały, że mężczyźni mają mniejszą wiedzę na temat skutków picia alkoholu w ciąży niż kobiety i większy odsetek mężczyzn uważa, że kobieta w ciąży może pić alkohol

Alkohol uszkadza płód!

Alkohol i aldehyd octowy (powstające w wyniku detoksykacji alkoholu) wywołuje wady i płodu, podobnie jak promienie rentgena, wirusy, bakterie i niektóre leki. Aldehyd octowy jest mutagenem, a więc może uszkadzać geny. Dlatego też trzy miesiące przed planowaną ciążą, przyszli rodzice (zarówno kobieta, jak i mężczyzna) powinni odstawić alkohol.

- Badania naukowe dowodzą, że nawet niewielkie ilości alkoholu mogą być przyczyną wad wrodzonych. Jedynie całkowite odstawienie alkoholu w ciąży daje gwarancję, że dziecko nie ucierpi z jego powodu - akcentuje Grażyna Rymaszewska.

W jaki sposób alkohol dostaje się do płodu?

- Po wypiciu alkohol zaczyna się wchłaniać już w jamie ustnej. Dlatego też po kilku - kilkunastu minutach jest już we krwi. Jeśli więc kobieta w ciąży wypije alkohol, bardzo szybko dostaje się on do krwi - jej i dziecka. Kiedyś sądzono, że łożysko zatrzymuje alkohol, dziś już wiemy, że nie zatrzymuje - zaznacza nasza rozmówczyni.

Alkohol może spowodować:

- śmierć dziecka (poronienie, urodzenie martwego dziecka)
- przedwczesny poród
- wady różnych narządów, głównie mózgu, który rozwija się przez całą ciążę

U dzieci z FAS stwierdza się:

- niedobór wzrostu i wagi
- wady w budowie twarzy, tzw. dysmorfię
- uszkodzenie układu nerwowego

Jak podkreśla lek. med. Grażyna Rymaszewska, bardzo często stwierdza się też wady narządów wewnętrznych (głównie serca), kości, stawów, narządów zmysłów. Alkohol może bowiem uszkodzić każdą część ciała.

- Alkohol niszczy komórki nerwowe, połączenia między nimi, uszkadza włókna nerwowe. Zaburza też migrację neuronów i sprawia, że nie trafiają one do miejsc swojego przeznaczenia. Obecne w miejscu niewłaściwym tworzą tzw. brodawki mózgowe. Niektórzy autorzy używają obrazowego określenia, pisząc, że u osób z FASD występuje "bałagan w mózgu". Dlatego też mają one problemy z pamięcią, ze skupianiem uwagi, z myśleniem przyczynowo-skutkowym i abstrakcyjnym, nie uczą się na błędach - zaznacza lek. Grażyna Rymaszewska z Fundacji "Trzeźwość".

- Około 40-50 proc. osób z FAS jest niepełnosprawnych intelektualnie, choć obserwuje się u nich dużą rozpiętość ilorazu inteligencji - od 29 do 120. Poziom funkcjonowania psychospołecznego dziecka z FAS odpowiada często dziecku dwa razy młodszemu, np. 10-latek myśli i zachowuje się jak 5-latek. Osoby dorosłe mogą funkcjonować jak małe dzieci. Dzieci z FAS nigdy nie osiągają dojrzałości. Mówi się o nich, że są wiecznymi dziećmi - dodaje.

FAS można zapobiec!

- Wystarczy nie pić alkoholu w czasie ciąży! - podsumowuje lek. Grażyna Rymaszewska.

Zachęcamy także do obejrzenia filmu "Wieczne dziecko".

AL