Staniszewo. Udostępnią w sieci dawne kroniki szkolne - zapisy sięgają XIX wieku

Szkoła podstawowa w Staniszewie ma w swoich zbiorach prawdzie historyczne perełki. W zasobach placówki przetrwały kroniki szkolne, z których najstarsze zapiski sięgają XIX wieku. Szeroko opisane są lata międzywojenne, jak również okres po zakończeniu II wojny światowej. Dyrekcja szkoły podjęła decyzję, by udostępnić cenne kroniki w Internecie.

- Jesteśmy dumni, że mamy w swojej szkolnej bibliotece tak stare i ważne dokumenty. Chcemy, aby mieszkańcy Staniszewa i okolic, w tym nasi uczniowie i ich rodzice, sami znaleźli w kronikach informacje na temat swoich przodków. Będzie to dla nich żywa lekcja historii – powiedział Paweł Pytka, Dyrektor SP w Staniszewie.

Na kartach kronik zapisano dzieje placówki oraz lokalnej społeczności Staniszewa i sąsiednich wsi. Najstarszy zapis kronikarski pochodzi jeszcze z XIX wieku.  Jak informuje kartuski magistrat, na wielu dokumentach pisanych w językach polskim oraz niemieckim widnieją podpisy mieszkańców, którzy nie żyją już od ponad 100 lat.

Zapiski  szczególnie sumiennie prowadzono w okresie międzywojennym, wiele dotyczy czasu po wojnie.  Można się z nich dowiedzieć  m.in., jak lokalna społeczność reagowała na przejazd Błękitnej Armii przez Kaszuby, jakie trudności towarzyszyły ponownej organizacji nauczania w szkole w roku 1945 itd. Trwają prace nad udostępnieniem on-line treści kronik, tak aby każdy mieszkaniec sołectwa Staniszewo i gminy Kartuzy mógł je przeczytać w postaci zdigitalizowanej.

- Cieszę się, że kroniki będą udostępnione szerokiemu gronu naszych mieszkańców, lecz też i historykom, którzy będą chcieli traktować je jako źródło w pracach naukowych. Zwrócę się do dyrektorów innych naszych szkół, aby także zdigitalizowali i udostępnili mieszkańcom swoje najstarsze kroniki – powiedział Mieczysław Grzegorz Gołuński, Burmistrz Kartuz.

Fragmenty kronik (pisownia oryginalna):

„Rok 1920 był dla tutejszej szkoły trudny i mało kożystny. Nauka polska wtem roku wzieła dopiero wtej szkole swój początek i jakby z nowa się rozpoczęła i to z następujących powodów. O ile dowiedziałem się z książek to mój poprzednik pan Schmernach (?) po długiej i ciężkiej chorobie zmarł 23 września 1919 roku. Po jego śmierci żadnej nauki nie udzielane było aż do 22 marca 1920 roku i to w bardzo szczupłym rozmiarze o ile z książek się dociec mogłem. Ja objąłem kierownictwo tej szkoły 10 maja. Z powodu świąt nauka rozpoczęła się 14go maja 20 r. Że szkoła przesz pół roku była nie czynną i opustoszałą i już przedtem zaniedbaną z powodu choroby powyżej wymienionego nauczyciela, a tem więcej co uczone było to w języku niemieckim. A więc słusznie zanotować mogę że z początkiem urzędowania mego nauka polska się rozpocząła.

"Wakacje latowe rozpoczęły się 17-go lipca i trwały do 18 sierpnia. Jesienne wakacje zaczęły się 18 września i były do 21 października. Dnia 10go lutego obchodziliśmy wielką uroczystość narodową, gdyż tego dnia zostaliśmy wybawieni z niewoli niemieckiej. Polska objoła Pomorze w pierwszych dniach lutego, a 10tego lutego przybyło polskie wojsko do Sianowa. W przeciągu roku uczęszczało do szkoły 50-55 dzieci na ogół dość regularnie. Zakaźne choroby żadne niebyły znane i też żadne ze szkolnych dzieci nie zmarło".

„Jesienne wakacje rozpoczęły się 23 września i trwały do 8 października. Z powodu wczesnego zimna i śniegu ludzie nie zdołali zebrać tak ziemniaków (…) z tego powodu wakacje te okazały się za krótkie gdyż na początku tak mało dzieci uczęszczało do szkoły, że prawie nauczyciel nie miał kogo uczyć, bo mało kto zważał na szkołę i trzymał dzieci w domu do pracy. Wyższa władza szkolna uznała tę potrzeb i udzieliła ogólnego urlopu do 21 października".

Foto i info: UM Kartuzy